Karbonmonoksit Dedektörü Nereye ve Nasıl Monte Edilmelidir?

Karbonmonoksit dedektörünün doğru seçilmesi kadar doğru yere monte edilmesi de hayati önem taşır. Çok kaliteli bir karbonmonoksit alarmı yanlış yerde kullanılırsa karbonmonoksitin sensöre ulaşması gecikebilir, cihaz çevresindeki hava gerçek oda havasını temsil etmeyebilir veya alarm sesi risk altındaki kişiler tarafından yeterince duyulamayabilir.

Karbonmonoksit alarmında doğru konum; yalnızca yükseklik değil, yanma kaynağı, hava hareketi, oda kullanımı, duyulabilirlik ve üretici montaj talimatlarının birlikte değerlendirilmesiyle belirlenir.

 Önemli Teknik Uyarı

Karbonmonoksit CO dedektörü montajında yalnızca “yerden kaç santimetre yükseğe takılmalıdır?” sorusunu sormak yeterli değildir. Doğru montaj yeri belirlenirken karbonmonoksit oluşturabilecek cihazların konumu, cihaz ile Karbonmonoksit alarmı arasındaki yatay mesafe, odanın büyüklüğü, tavan yüksekliği, düz veya eğimli tavan olması, duvar ve tavan geometrisi, kirişler ve bölmeler, kapılar, pencereler, klima ve havalandırma sistemleri, vantilatörler, aspiratör ve davlumbazlar, odadaki hava sirkülasyonu, kullanıcıların uyuduğu ve uzun süre bulunduğu yerler, sensörün etrafındaki serbest hava dolaşımı, ortam sıcaklığı, ortam nemi, toz ve yağ miktarı, boya ve solvent gibi kimyasallar, cihazın duyulabilirliği, üreticinin montaj talimatları ve yürürlükteki yerel mevzuat birlikte değerlendirilmelidir.

Karbonmonoksit alarmının doğru konumu; Karbonmonoksit kaynağı, yatay mesafe, duvar veya tavan montajı, hava akımı, engeller, uyku alanları ve ürünün kendi kılavuzu birlikte değerlendirilerek seçilmelidir.

 1. Karbonmonoksit nedir ve neden algılanması gerekir?

Karbonmonoksit, karbon içeren yakıtların tam yanmaması sonucunda oluşabilen renksiz ve kokusuz bir gazdır. İnsan duyuları CO’yu güvenilir şekilde fark edemez. CO; kombi, şofben, soba, şömine, gazlı ocak, kazan, yakıtla çalışan ısıtıcı, jeneratör ve araç motoru gibi yanma kaynaklarından oluşabilir. Karbonmonoksit görünemez, koklanamaz ve tadı algılanamaz. Solunduğunda kandaki hemoglobine bağlanarak oksijen taşınmasını engelleyebilir ve yüksek maruziyetlerde ciddi sağlık riski oluşturabilir. Karbonmonoksit alarmı, duman alarmının veya diğer gaz dedektörlerinin yerine geçmez; cihaz yalnızca karbonmonoksiti algılamak için tasarlanmışsa duman, yangın, LPG, metan veya başka gazları algılayan cihazların yerine kullanılmamalıdır.

 2. “Karbonmonoksit ağır bir gazdır ve yere çöker” bilgisi yanlıştır

Karbonmonoksit hakkında en yaygın yanlış bilgilerden biri, karbonmonoksitin havadan ağır olduğu ve zeminde biriktiği düşüncesidir. Bu teknik olarak doğru değildir. Karbonmonoksitin molekül ağırlığı yaklaşık 28 g/mol düzeyindedir. Kuru havanın ortalama molekül ağırlığı yaklaşık 29 g/mol civarındadır. Bu nedenle karbonmonoksitin havaya göre bağıl yoğunluğu yaklaşık 0,97’dir. Başka bir ifadeyle karbonmonoksit, aynı sıcaklık ve basınç koşullarında havadan çok az daha hafiftir. Bu nedenle karbonmonoksiti LPG gibi “ağır gazdır, aşağı çöker” mantığıyla değerlendirmek doğru değildir.

 3. Karbonmonoksit oda içerisinde nasıl yayılır?

Bir odadaki Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO hareketini yalnızca gazın molekül ağırlığı belirlemez. Karbonmonoksitin yayılımını sıcaklık farkları, doğal konveksiyon, yanma gazlarının sıcaklığı, oda içerisindeki hava dolaşımı, pencere ve kapılardan gelen hava, klima, fan, aspiratör, mekanik havalandırma, tavan yüksekliği, odanın geometrisi, merdiven boşlukları, kapalı kapılar, bölmeler ve mobilyalar etkileyebilir. Özellikle soba, şömine, kombi veya benzeri yanma cihazlarından çıkan gaz karışımı başlangıçta sıcak olabilir. Sıcak gaz önce yukarı doğru hareket edebilir, daha sonra oda havasıyla karışabilir ve sıcaklığı düştükçe oda hacmine yayılabilir. Bu nedenle CO’nun davranışını yalnızca “hafif gaz yukarı çıkar” veya “ağır gaz aşağı çöker” cümlesiyle açıklamak doğru değildir.

 4. Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmının yüksekliğini LPG veya doğalgaz dedektörü mantığıyla belirlemeyin

LPG, metan ve karbonmonoksit aynı gaz değildir. Bu nedenle “LPG dedektörü zemine yakın monte edilir, doğalgaz dedektörü tavana yakın monte edilir; o halde Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO için de tek bir benzer yükseklik vardır” yaklaşımı doğru değildir. CO’nun yoğunluğu havaya çok yakın olduğundan ortam havasıyla karışabilir. Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmının konumu esas olarak odanın kullanımına, yanma kaynağının konumuna, hava hareketlerine ve üreticinin montaj talimatına göre belirlenmelidir.

 5. Karbonmonoksit dedektöründe evrensel bir “1,5 metre” kuralı yoktur

İnternette sıkça “Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmı yerden 1,5 metre yükseğe monte edilmelidir” şeklinde ifadeler görülmektedir. Bu bütün uygulamalar için geçerli evrensel bir kural değildir. Yakıt yakan cihaz bulunan odalarda tavana yakın duvar veya uygun tavan montajı tarif edilebilirken, yakıt yakan cihaz bulunmayan yaşam alanlarında cihazın kişilerin nefes alma bölgesine yerleştirilmesi veya üretici izin veriyorsa serbest duran masaüstü kullanım tercih edilebilir. Dolayısıyla “Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmının maksimum yüksekliği 150 cm’dir” şeklinde genelleyici bir ifade kullanılmamalıdır.

 6. Ürün standardıyla montaj standardı aynı şey değildir

EN 50291-1:2018, ev tipi karbonmonoksit alarm cihazlarının performans ve test şartlarını kapsayan ürün standardıdır. EN 50292 ise Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO algılama cihazlarının seçimi, yerleştirilmesi, kurulumu, kullanımı ve bakımı konusunda rehberlik sağlar. Bu nedenle EN 50291-1’e uygunluk, her ortamda tek bir sabit montaj yüksekliği uygulanacağı anlamına gelmez. Ürünün performans standardı ile sahadaki konumlandırma rehberi birbirinden farklı konulardır.

 7. Üretici talimatı her zaman dikkate alınmalıdır

Farklı Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarm modellerinin sensör yerleşimi, gövde yapısı, hava giriş açıklıkları, montaj biçimi, çalışma sıcaklığı ve kullanım alanı farklı olabilir. Bu nedenle belirli bir Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmının montajında cihazın kendi kullanım kılavuzu esas alınmalıdır. Yerel mevzuat veya bina kuralları üretici talimatından daha sıkı şartlar getiriyorsa bu şartlar da dikkate alınmalıdır.

 8. Uygun bir Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmı üç farklı şekilde kullanılabilir

Üretici tarafından desteklenen modeller tavana monte edilebilir, duvara monte edilebilir veya masaüstünde serbest duran şekilde kullanılabilir. Masaüstü kullanım yalnızca ürün buna uygun tasarlanmışsa yapılmalıdır. Sabit duvar ve tavan montajında cihazın montaj braketi, vida, dübel veya üreticinin izin verdiği sabitleme yöntemi kullanılmalıdır.

 9. Yakıt yakan cihaz bulunan odalarda farklı montaj yaklaşımı uygulanmalıdır

Kombi, soba, şömine, şofben veya benzeri yakıt yakan cihaz bulunan bir oda, sıradan bir yatak odasıyla aynı şekilde değerlendirilmemelidir. Bu durumda alarmın amacı olası Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO oluşumunu, gaz oda içerisinde tehlikeli seviyelere çıkmadan algılamaktır. Avrupa tipi EN 50292 montaj yaklaşımında yakıt yakan cihaz bulunan odada alarm için yaklaşık 1–3 metre yatay mesafe esas alınır. Bu mesafe alarm ile potansiyel Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO kaynağı arasındaki yatay mesafedir.

 10. Kombiden yaklaşık 1–3 metre yatay mesafe

Kombi bulunan odada Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmının kombinin hemen üzerine konulması yerine, uygun konumda yaklaşık 1–3 metre yatay mesafe bırakılması tavsiye edilir. Burada yalnızca mesafe yeterli değildir. Alarm aynı zamanda doğrudan hava akımında olmamalı, kapı veya pencere yanında bulunmamalı, kapalı dolap içine yerleştirilmemeli ve perde veya mobilyayla kapatılmamalıdır.

 11. Aynı 1–3 metre yaklaşımı yalnızca kombiyle sınırlı değildir

Yaklaşık 1–3 metre yatay mesafe yaklaşımı yalnızca kombi için düşünülmemelidir. Potansiyel Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO kaynakları arasında kombi, soba, şömine, şofben, kazan, açık ateş ve yakıt yakan ısıtıcılar bulunabilir. Teknik anlatımda “yakıt yakan cihaz ile Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmı arasında yaklaşık 1–3 metre yatay mesafe” ifadesi kullanılması daha doğru olur.

 12. Yanma cihazının hemen üzerine monte edilmemelidir

“Kaynağa ne kadar yakınsa o kadar iyi algılar” düşüncesi doğru değildir. Yanma cihazının hemen çevresinde yüksek sıcaklık, sıcak hava akımları, su buharı, yanma ürünleri, kısa süreli lokal gaz yoğunlaşmaları, yağ ve kir bulunabilir. Bu koşullar sensörün bulunduğu noktadaki havayı odanın genel havasından farklı hale getirebilir. Bu nedenle kombi üstü, soba üstü, şömine üstü ve şofbenin hemen üzeri genellikle doğru alarm konumu değildir.

 13. “30 cm kaynak mesafesi” genel montaj mesafesi değildir

Yanma kaynağından yalnızca 30 cm uzaklığı genel doğru montaj mesafesi gibi göstermek doğru değildir. 300 mm değeri daha çok tavana monte edilen cihazın duvardan veya duvar montajındaki cihazın yan duvar ya da engelden uzaklığıyla ilişkilidir. Yakıt yakan cihaza yatay mesafe ise Avrupa tipi EN 50292 yaklaşımında yaklaşık 1–3 metre olarak ele alınır.

 14. Duvara montajda tavandan 150–300 mm aşağı

Yakıt yakan cihaz bulunan odada alarm duvara monte edilecekse cihazın tavandan yaklaşık 150–300 mm aşağıda konumlandırılması uygundur. Bu ölçü zeminden değil, tavandan ölçülür. Cihazın tavana tamamen bitişik biçimde duvar köşesine sıkıştırılması uygun değildir.

 15. 150 mm ifadesi “yerden 150 cm” anlamına gelmez

Örneğin tavan yüksekliği 270 cm olan bir odada cihazın tavandan 15–30 cm aşağıda konumlandırılması, alarmın yerden yaklaşık 240–255 cm seviyesinde bulunabileceği anlamına gelir. Bu nedenle 150 mm ölçüsü, yerden 150 cm yüksekliğe montaj anlamında kullanılmamalıdır.

 16. Duvar montajında yan duvar ve engellerden de uzak durulmalıdır

Duvara monte edilen alarmın başka duvar veya büyük engellerden yaklaşık 300 mm uzakta tutulması önerilir. Amaç cihazın köşe veya sıkışmış bir hava bölgesine yerleştirilmesini önlemektir. Yan duvar, yüksek dolap, büyük kiriş veya benzeri engeller sensör çevresindeki hava dolaşımını azaltabilir.

 17. Kapı, pencere ve havalandırma açıklıklarının üst seviyesi dikkate alınmalıdır

Yakıt yakan cihaz bulunan odada duvar montajı yapılırken alarmın pencere, kapı ve havalandırma açıklıklarının üst seviyesinden daha yukarıda bulunması tercih edilir. Bu açıklıkların çevresindeki hava akımları lokal Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO konsantrasyonunu değiştirebilir. Alarm doğrudan pencere veya havalandırma akımının içerisine konulmamalıdır.

 18. Tavana montaj yapılabilir

Uygun bir Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmı tavana monte edilebilir. Bunun nedeni “Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO mutlaka tavana çıkar” düşüncesi değildir. Tavan montajının uygunluğu, ürünün yapısına, üretici talimatına ve montaj rehberine bağlıdır. Tavana montaj destekleniyorsa cihaz, duvar köşesine yapıştırılmadan açık hava dolaşımı olan uygun bir noktaya yerleştirilmelidir.

 19. Tavana montajda duvardan en az yaklaşık 300 mm uzaklık

Tavana monte edilen alarmın duvarlardan yaklaşık en az 300 mm uzakta olması tavsiye edilir. Aynı şekilde kiriş, büyük tavan elemanı ve tavan armatürü gibi engellerden de yeterli açıklık bırakılmalıdır. Bu açıklık sensör çevresindeki serbest hava dolaşımını destekler.

 20. Tavan ve duvar montaj ölçülerini karıştırmamak gerekir

Doğru ayrım şöyledir: Tavan montajında cihaz duvar, kiriş ve büyük tavan engellerinden yaklaşık 300 mm veya daha fazla uzak tutulur. Duvar montajında cihaz tavandan yaklaşık 150–300 mm aşağıda bulunur ve yan duvar veya engellerden yaklaşık 300 mm açıklık bırakılır. Yakıt yakan cihaz ile alarm arasındaki yatay mesafe ise yaklaşık 1–3 metre olarak değerlendirilir. Bu üç ölçü birbirinin yerine kullanılmamalıdır.

 21. Tavan-duvar köşesi uygun bir montaj yeri olmayabilir

Tavan ile duvarın birleştiği köşe bölgelerinde hava hareketi sınırlı olabilir. Bu alanlar bazı teknik kaynaklarda “ölü hava bölgesi” olarak tanımlanır. Sensör tam köşeye sıkıştırıldığında oda havasının sensöre ulaşması gecikebilir. Bu nedenle cihaz köşeye yapıştırılmak yerine duvar veya tavan üzerinde gerekli açıklıklar korunarak monte edilmelidir.

 22. Kiriş ve tavan bölmeleri dikkate alınmalıdır

Bazı odalarda tavan kirişlerle, çıkıntılarla veya bölmelerle ayrılmış olabilir. Kirişler hava hareketini etkileyebilir ve odanın farklı kısımlarında farklı hava cepleri oluşturabilir. Bu durumda alarmın mümkünse potansiyel Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO kaynağının bulunduğu tarafta ve hava dolaşımının engellenmediği konumda bulunması gerekir.

 23. Eğimli tavanda alarm yüksek tarafta konumlandırılmalıdır

Eğimli tavanlı bir odada alarmı gelişigüzel alçak bir noktaya koymak doğru değildir. Yakıt yakan cihazın bulunduğu eğimli tavanlı odalarda cihazın tavanın yüksek tarafına doğru konumlandırılması tercih edilir. Bunun fiziksel nedeni sıcak yanma gazlarının başlangıçta konveksiyonla yukarı hareket edebilmesidir.

 24. Eğimli tavanda belirli ölçüler bütün ürünlere otomatik uygulanmamalıdır

Bazı yabancı üretici şemalarında eğimli tavan için 600 mm gibi ölçüler görülebilir. Ancak bu ölçü bütün Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO dedektörlerine evrensel kural gibi uygulanmamalıdır. Kullanılan cihazın üretici kılavuzundaki montaj mesafeleri ve ilgili standardın bağlamı dikkate alınmalıdır. Genel prensip, eğimli tavanda alarmın yüksek tarafta ve serbest hava dolaşımına açık bir noktada bulunmasıdır.

 25. Yakıt yakan cihaz bulunmayan yaşam alanlarında montaj mantığı değişir

Bir koridor veya yatak odasında doğrudan kombi, soba, şömine, şofben, baca veya egzoz kanalı bulunmuyorsa, aynı odadaki yakıt kaynağı için kullanılan yüksek seviye yerleşim mantığının birebir uygulanması zorunlu değildir. Bu tür yaşam alanlarında alarmın kullanıcıların nefes alma bölgesine yakın duvar konumunda bulunması veya üretici izin veriyorsa masaüstünde serbest duran şekilde kullanılması tercih edilebilir.

 26. Yatak odasında “nefes alma bölgesi” kavramı önemlidir

Yatak odasında alarmın amacı gece boyunca uyuyan kişinin maruz kalabileceği Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO seviyesini algılamaktır. Doğrudan yakıt yakan cihaz bulunmayan yatak odalarında cihaz kullanıcının nefes alma bölgesine yakın konumlandırılabilir. Ancak bunun için “mutlaka 60 cm”, “mutlaka 1 metre” veya “mutlaka 1,5 metre” şeklinde evrensel rakamlar verilmemelidir. Esas alınması gereken nefes alma bölgesi ve üreticinin montaj talimatıdır.

 27. 60–150 cm ifadesi evrensel standart olarak kullanılmamalıdır

Yatak odası için 60–150 cm gibi değerler bazı örnek görsellerde görülebilir. Ancak bu değer, bütün yatak odaları için zorunlu sabit montaj aralığı gibi sunulmamalıdır. Daha doğru teknik ifade şudur: Yanma cihazı bulunmayan yaşam ve uyku alanlarında alarm, üretici talimatlarına uygun olarak kişilerin nefes alma bölgesine yakın konumlandırılmalıdır.

 28. Masaüstü kullanım mümkündür, ancak ürün buna uygun olmalıdır

Her Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO dedektörü masaüstü kullanım için uygun olmayabilir. Ancak üretici izin veriyorsa cihaz masa, komodin, sehpa veya uygun açık raf üzerinde bağımsız şekilde kullanılabilir. Masaüstü kullanımda cihazın normal çalışma pozisyonu korunmalı ve sensör açıklıkları kapatılmamalıdır.

 29. Masaüstündeki cihazın çevresi açık olmalıdır

Masaüstüne konulan Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmı kitapların arasına sıkıştırılmamalı, çekmece içine konulmamalı, perdeyle kapanmamalı, örtünün altında bırakılmamalı, dekoratif kutu içine konulmamalı ve hava girişleri kapatılmamalıdır. Cihazın ortam havasıyla serbestçe temas etmesi gerekir.

 30. Masaüstü cihazı yüzüstü veya havalandırma delikleri kapanacak biçimde kullanılmamalıdır

Serbest duran kullanım, cihazın rastgele herhangi bir biçimde bırakılabileceği anlamına gelmez. Cihaz normal çalışma pozisyonunda, sabit bir yüzey üzerinde, sensör açıklıkları açık, devrilmeyecek ve üzeri kapatılmayacak şekilde kullanılmalıdır.

 31. Karbonmonoksit CO alarmının sensör önü her zaman açık olmalıdır

Alarmın ön yüzü, sensör hava girişleri ve yan hava kanalları kapatılmamalıdır. Cihazın üzerine bez, havlu, örtü veya dekoratif kaplama konulmamalıdır. Sensörün oda havasıyla doğrudan temas etmesi gerekir.

 32. Doğal difüzyon prensibi önemlidir

Doğal difüzyonla çalışan Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmında ortam havasındaki karbonmonoksitin sensöre doğal hava hareketleri ve difüzyon yoluyla ulaşması gerekir. Böyle bir cihazda sensörün çevresini kapatmak, alarmı perde arkasına veya dolap içine koymak, gazın sensöre ulaşmasını geciktirebilir.

 33. Doğal difüzyon ne anlama gelir?

Doğal difüzyonla çalışan bir cihazda ortam havasındaki CO’nun sensöre ulaşması gerekir. Cihazın hava girişlerinin önüne engel konulursa oda havası ile sensör arasındaki doğal gaz geçişi olumsuz etkilenebilir. Bu nedenle cihazı görünmemesi için kapatmak güvenli bir uygulama değildir.

 34. Perde arkasına monte edilmemelidir

Perde, cihaz ile oda havası arasında fiziksel engel oluşturabilir. Bu nedenle perdenin arkasındaki Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmı estetik açıdan daha az görünür olsa bile teknik açıdan kötü bir konum olabilir. Sensörün bulunduğu alan açık olmalı ve oda havası cihaza serbestçe ulaşabilmelidir.

 35. Mobilya arkasına monte edilmemelidir

Dolap, kitaplık, koltuk veya büyük mobilyaların arkasında hava dolaşımı odanın açık bölümüne göre farklı olabilir. Bu nedenle alarm dolap arkası, kitaplık arkası, yatak başlığının arkası veya büyük mobilyaların kapattığı duvar gibi noktalara monte edilmemelidir.

 36. Kapalı dolap içerisine yerleştirilmemelidir

Alarmın dekoratif bir dolap, kapaklı raf veya kapalı bölme içine konulması doğru değildir. Kapalı hacim içindeki hava oda havasını temsil etmeyebilir ve CO’nun sensöre ulaşmasını geciktirebilir.

 37. Kombi dolabının içine Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO alarmı koymak doğru değildir

Kombi bir dolabın içerisindeyse alarmı kombinin yanına, dolabın içine koymak ilk bakışta mantıklı görünebilir. Ancak kapalı dolap içerisindeki sıcaklık, hava dolaşımı ve lokal Karbonmonoksit Karbonmonoksit CO konsantrasyonu oda havasından farklı olabilir. Alarmın amacı yalnızca kombinin hemen çevresindeki lokal havayı değil, yaşam alanına ulaşabilecek Karbonmonoksit CO riskini de izlemektir. Bu nedenle uygun dış ortam konumu seçilmelidir.

 38. Açık pencerenin hemen yanına monte edilmemelidir

Açık pencereden gelen temiz hava sensör çevresindeki Karbonmonoksit CO konsantrasyonunu seyreltebilir. Pencere, rüzgâr ve sıcaklık farkı nedeniyle düzensiz hava hareketleri oluşturabilir. Bu nedenle alarm pencerenin hemen kenarında bulunmamalıdır.

 39. Kapının hemen yanına monte edilmemelidir

Kapıların sürekli açılıp kapanması sensör çevresinde güçlü hava hareketlerine neden olabilir. Bu nedenle alarmın dış kapı, balkon kapısı veya sık kullanılan oda kapısının hemen yanına monte edilmemesi uygundur.

 40. Klima hava çıkışının önüne monte edilmemelidir

Klima sensör çevresinde sürekli ve yönlü hava akışı oluşturabilir. Bu hava CO’yu sensörden uzaklaştırabilir, sensör çevresini oda ortalamasından farklı hale getirebilir ve algılamayı geciktirebilir. Bu nedenle alarm klima üfleme yönünün tam karşısında veya hemen altında olmamalıdır.

 41. Vantilatörün doğrudan hava akımına bırakılmamalıdır

Aynı prensip tavan vantilatörü, masa vantilatörü ve ayaklı vantilatör için de geçerlidir. Amaç cihazı havasız bir noktaya koymak değil, doğal oda havasını temsil eden ve yapay hava akımının doğrudan etkisinde olmayan bir noktaya yerleştirmektir.

 42. Havalandırma menfezlerinin yanında kullanılmamalıdır

Taze hava girişi veya mekanik havalandırma çıkışı yakınındaki sensör gerçek oda Karbonmonoksit CO seviyesinden daha düşük bir lokal değer görebilir. Bu nedenle hava besleme menfezi, dönüş menfezi ve mekanik havalandırma çıkışı çevresindeki doğrudan hava akımından kaçınılmalıdır.

 43. Aspiratörün hemen yanına monte edilmemelidir

Aspiratör havayı bulunduğu ortamdan hızlı biçimde uzaklaştırır. Bu durum sensör çevresindeki hava dağılımını değiştirebilir. Aspiratör yakınındaki cihaz ayrıca buhar, yağ, aerosol ve temizlik kimyasallarına daha fazla maruz kalabilir.

 44. Davlumbazın yakını uygun değildir

Davlumbaz çevresi özellikle sıcaklık, su buharı, yağ aerosolleri, pişirme kaynaklı gazlar ve güçlü emiş akımı nedeniyle Karbonmonoksit CO alarmı için kötü bir konum olabilir. Cihaz ocağın veya davlumbazın hemen üzerine yerleştirilmemelidir.

 45. Lavabo veya evyenin doğrudan üzerine monte edilmemelidir

Lavabo ve evye çevresinde su sıçraması, yüksek nem ve temizlik ürünü aerosolleri oluşabilir. Bu nedenle alarmın doğrudan lavabo veya evyenin üzerinde bulunması uygun değildir.

 46. Banyo ve yüksek nemli ortamlar dikkatle değerlendirilmelidir

Standart bir ev tipi Karbonmonoksit CO alarmı aşırı nemli ortama uygun olmayabilir. Banyo, duş, sauna, nemlendirici cihazların yanı, çamaşır alanı ve yoğun buhar bulunan bölgeler sensör için uygun olmayabilir. Ürünün teknik özelliklerinde belirtilen nem ve sıcaklık sınırları esas alınmalıdır.

 47. Çok tozlu ortamlarda kullanmayın

Yoğun toz zaman içerisinde hava giriş deliklerinde birikebilir. Bu birikim hava girişini azaltabilir, sensöre gaz ulaşmasını etkileyebilir ve elektronik bileşenlerin kirlenmesine yol açabilir. Çok tozlu ve kirli alanlardan kaçınılmalıdır.

 48. Yağlı ortamlarda kullanmayın

Yağ aerosolleri cihaz üzerindeki hava açıklıklarına yapışabilir. Üzerine daha sonra toz yapışarak zaman içinde kir tabakası oluşturabilir. Bu nedenle kızartma alanı, yoğun yemek üretimi yapılan mutfak bölgesi veya yağ buharı bulunan alanlar uygun konum olmayabilir.

 49. Boya ve solventler elektrokimyasal sensörü etkileyebilir

Elektrokimyasal Karbonmonoksit CO sensörleri bazı kimyasallardan etkilenebilir. Yüksek konsantrasyonda metan, propan, izobütan, etilen, etanol, izopropil alkol, benzen, toluen, etil asetat, hidrojen, hidrojen sülfür ve sülfür dioksit gibi maddeler sensör performansını bozabilir veya yanlış alarma neden olabilir.

 50. Aerosol, parfüm ve temizlik ürünleri de dikkate alınmalıdır

Aerosol spreyleri, alkollü ürünler, boya, solvent, yapıştırıcı, saç spreyi, parfüm, tıraş sonrası ürünler ve bazı temizlik maddeleri sensörü etkileyebilir. Bu nedenle Karbonmonoksit CO alarmının hemen yanında bu maddelerin yoğun şekilde püskürtülmesi uygun değildir.

 51. Boya ve tadilat sırasında dedektör korunmalıdır

Zemin zımparalama, boya, duvar kâğıdı uygulaması, yapıştırıcı kullanımı veya aerosol kullanılan tadilat işlemleri sırasında cihazın sensörü yoğun kirleticiye maruz kalabilir. Gerekirse cihaz geçici olarak güvenli ve temiz bir yere alınmalı, tadilat bittikten sonra ortam iyice havalandırılmalı ve cihaz uygun konumuna geri yerleştirilmelidir.

 52. Dedektörün kendisini boyamayın

Karbonmonoksit CO alarmının gövdesini duvarla aynı renge boyamak estetik açıdan cazip görünebilir fakat doğru değildir. Boya hava giriş deliklerini tıkayabilir, sensörün gazla temasını azaltabilir ve cihazın çalışma performansını bozabilir. Cihazın üzerine boya, vernik veya benzeri kaplama uygulanmamalıdır.

 53. Doğrudan güneş ışığından kaçınılmalıdır

Pencere kenarında uzun süre doğrudan güneş alan bir cihazın gövdesi ortam havasından daha fazla ısınabilir. Bu nedenle pencere yakınında değerlendirme yapılırken yalnızca hava akımı değil, doğrudan güneş yükü de dikkate alınmalıdır.

 54. Çalışma sıcaklık sınırları aşılmamalıdır

Her Karbonmonoksit CO alarmının belirli bir çalışma sıcaklık aralığı vardır. Aşırı sıcak çatı arası, donma riski olan alan, yalıtımsız dış hacim veya sıcaklığın büyük ölçüde değiştiği alanlar cihazın teknik çalışma aralığına göre değerlendirilmelidir. Üreticinin sıcaklık sınırları dışındaki kullanım algılama performansını olumsuz etkileyebilir.

 55. Garaj kullanımı konusunda özellikle dikkatli olunmalıdır

Araç egzozu ciddi bir karbonmonoksit kaynağıdır. Ancak “ Karbonmonoksit CO araç egzozundan çıkar, o halde ev tipi Karbonmonoksit CO alarmını garaja takalım” sonucu otomatik olarak doğru değildir. Garajlarda araç egzozu, büyük sıcaklık değişimleri, yüksek Karbonmonoksit CO pikleri, solvent, yakıt buharları, yağ ve toz bulunabilir. Bunlar konut kullanımı için tasarlanmış bir cihazın normal çalışma ortamından farklıdır.

 56. Garaja bağlı yaşam alanı ayrıca korunmalıdır

Garajın kendisine standart konut tipi alarm koymak yerine yaşam alanıyla garaj arasındaki risk transferi düşünülmelidir. Garajdan eve açılan kapının yaşam alanı tarafı ve garaj üzerindeki odalar ayrıca değerlendirilmelidir. Amaç araç egzozunun yaşam alanına sızması durumunda kullanıcıların erken uyarılmasıdır.

 57. Çok katlı evde tek alarm yeterli kabul edilmemelidir

Karbonmonoksit CO bir katta oluştuğunda diğer kata ne kadar sürede ulaşacağı merdiven yapısı, kapılar, sıcaklık farkları, havalandırma ve yapı geometrisi gibi birçok etkene bağlıdır. Bu nedenle birinci kattaki alarmın bodrumdaki veya üçüncü kattaki CO’yu zamanında algılayacağı varsayılmamalıdır.

 58. Her katta ayrı Karbonmonoksit CO alarmı düşünülmelidir

Çok katlı evlerde her katta en az bir Karbonmonoksit CO alarmı düşünülmelidir. Tek bir alarm, bütün katları eşit düzeyde izleyen merkezi bir sensör gibi değerlendirilmemelidir. Her katın kendi hava hacmi, kapıları ve sirkülasyon şartları vardır.

 59. Bodrum ayrıca değerlendirilmelidir

Bodrum bulunan yapılarda bodrum ayrı bir risk alanı olarak ele alınmalıdır. Yakıt yakan cihazlar, kazan dairesi veya teknik ekipman bodrumda bulunuyorsa bu alanın ayrı değerlendirilmesi gerekir. Bodrum ile üst kat arasındaki merdiven ve kapı düzeni de CO’nun yayılımını etkileyebilir.

 60. Uyku alanlarının yakınında alarm olmalıdır

Karbonmonoksit CO zehirlenmesi uyku sırasında özellikle tehlikelidir; kişi belirtileri fark edemeyebilir. Bu nedenle alarm yatak odalarının yakınında ve uyku alanlarının çevresinde bulunmalıdır. Tek bir uzak alarmın her yatak odasını yeterince koruyacağı varsayılmamalıdır.

 61. Kapalı yatak odası kapıları ayrıca dikkate alınmalıdır

Gece yatak odası kapısı kapalı tutuluyorsa CO’nun odalar arasında geçişi değişebilir ve başka odadaki alarmın sesi daha zor duyulabilir. Bu nedenle kapıları gece kapalı tutulan yatak odalarında ayrı alarm veya koridor ve oda bazlı ek koruma düşünülmelidir.

 62. Alarm sesinin duyulabilmesi montajın bir parçasıdır

Doğru Karbonmonoksit CO montajı yalnızca gazın sensöre ulaşmasıyla ilgili değildir. Alarmın insan tarafından duyulması da gerekir. Kapalı kapılar, duvarlar ve mesafe alarm sesini azaltabilir. Trafik, televizyon, radyo, klima ve diğer çevresel sesler de alarmın duyulmasını zorlaştırabilir.

 63. Büyük evlerde birden fazla alarm gerekebilir

Bir alarmın sesinin evin her noktasından duyulacağını varsaymak doğru değildir. Özellikle çok katlı ev, uzun koridor, kapalı yatak odaları ve kalın duvarlar bulunan yapılarda birden fazla cihaz gerekebilir. Birbirine bağlı alarm sistemleri bu tür yapılarda ilave avantaj sağlayabilir.

 64. Uzun koridorlar ayrıca değerlendirilmelidir

Uzun bir yatak odası koridoru tek cihazla homojen şekilde korunamayabilir. Koridorun uzunluğu, oda kapılarının konumu ve alarmın duyulabilirliği birlikte değerlendirilmelidir. Gerektiğinde koridorun farklı bölümlerine ek alarm yerleştirilebilir.

 65. Alarmın bulunduğu yer, oda havasını temsil etmelidir

Doğru montajın temel prensiplerinden biri budur. Cihaz odanın gerçek hava koşullarını temsil eden bir yerde olmalıdır. Klima çıkışı, pencere kenarı, dolap içi ve aspiratör yakını gibi konumlar oda havasından farklı lokal şartlar oluşturabilir.

 66. Karbonmonoksit CO alarmı yalnızca sensörün bulunduğu yerdeki CO’yu algılar

Karbonmonoksit CO başka alanlarda bulunabilir; alarm yalnızca sensöre ulaşan karbonmonoksiti algılar. Bu nedenle yanlış yere konulan bir alarm, evin başka bölümündeki CO’yu zamanında algılamayabilir. Bir sensörün varlığı bütün yapının her noktasını aynı anda izlediği anlamına gelmez.

 67. Kapılar ve fiziksel engeller CO’nun sensöre ulaşma hızını değiştirebilir

Kapılar, duvarlar, bölmeler ve büyük mobilyalar CO’nun alarm cihazına ulaşma hızını etkileyebilir. Bu nedenle “evde bir tane alarm var, her yerdeki CO’yu aynı anda algılar” düşüncesi doğru değildir.

 68. Bir katta bulunan alarm başka kattaki riski garanti etmez

Bir üst kattaki alarm, bodrumdaki CO’yu yeterli zamanda algılamayabilir. Aynı şekilde bodrumdaki bir alarmın üst kattaki yatak odalarını tek başına koruduğu varsayılmamalıdır. Her kat ayrı değerlendirilmelidir.

 69. Karbonmonoksit CO alarmı yakıt yakan cihazın düzgün kurulumunun yerine geçmez

Alarm bir güvenlik katmanıdır. Doğru cihaz kurulumu, baca kontrolü, yeterli havalandırma, düzenli servis ve yanma cihazının bakımı gibi temel güvenlik uygulamalarının yerine geçmez. Karbonmonoksit CO alarmının bulunması, hatalı kombi, tıkalı baca veya yetersiz havalandırmayı kabul edilebilir hale getirmez.

 70. Yanma cihazları yetkin kişiler tarafından kurulmalıdır

Gazlı veya yakıt yakan cihazlar eğitimli ve yetkin personel tarafından kurulmalı, düzenli kontrol ve bakımları yapılmalıdır. Karbonmonoksit CO alarmı bu bakımın yerine geçen bir sistem değildir; ek güvenlik katmanı olarak düşünülmelidir.

 71. Baca ve egzoz sistemleri de risk değerlendirmesine dahildir

Karbonmonoksit yalnızca cihaz arızasından oluşmaz. Arızalı veya yanlış kullanılan gaz cihazları, araç motorları, jeneratörler, tıkalı baca ve egzoz sistemleri, taşınabilir yakıtlı ısıtıcılar ve şömineler Karbonmonoksit CO kaynağı olabilir. Bu nedenle alarm yerleşimi yalnızca kombinin bulunduğu noktaya göre düşünülmemelidir.

 72. İçinden baca geçen odalar da değerlendirilmelidir

İçinden baca veya egzoz kanalı geçen odalar da risk değerlendirmesine dahil edilmelidir. Karbonmonoksit CO yalnızca cihaz gövdesinden değil, baca bağlantısından, flue sisteminden veya sızdıran bağlantılardan da yaşam alanına ulaşabilir.

 73. Bölmeli odalarda alarm kaynakla aynı tarafta olmalıdır

Büyük bir oda yüksek kiriş, tavandan inen bölme veya mimari ayırıcı ile bölünmüşse hava hareketi homojen olmayabilir. Bu durumda alarmın mümkünse Karbonmonoksit CO kaynağıyla aynı hava bölgesinde ve hava dolaşımının engellenmediği konumda bulunması gerekir.

 74. Cihazın doğrudan güneş altında kalmaması gerekir

Güneş ışığı cihaz sıcaklığını yükseltebilir ve elektronik ile sensör çevresindeki lokal sıcaklığı değiştirebilir. Bu nedenle doğrudan güneş alan pencere önü veya benzeri noktalar uygun montaj yeri değildir.

 75. Cihazın hava girişlerinin düzenli olarak temiz tutulması gerekir

Doğru montaj yapıldıktan sonra bakım da önemlidir. Cihaz kapağı ve hava girişleri üreticinin talimatına göre düzenli temizlenmelidir. Toz, örümcek ağı veya kir hava girişlerini kapatabilir. Temizlik sırasında sensöre zarar verebilecek yöntemler kullanılmamalıdır.

 76. Temizlikte kimyasal kullanılmamalıdır

Cihazı temizlemek amacıyla deterjan, solvent, yoğun dezenfektan veya kimyasal sprey kullanmak doğru değildir. Bu maddeler sensörü geçici veya kalıcı şekilde etkileyebilir. Genellikle kuru veya hafif vakumlu temizlik gibi üreticinin izin verdiği yöntemler kullanılmalıdır.

 77. Cihaz düzenli olarak test edilmelidir

Karbonmonoksit CO alarmı üreticinin belirlediği periyotta test edilmelidir. Bazı cihaz kılavuzları haftalık, bazı güvenlik rehberleri aylık test önerebilir. Kullanılan ürünün kendi kullanım kılavuzu esas alınmalıdır. Test sırasında alarm sesi, LED göstergeleri ve varsa ekran tepkisi kontrol edilmelidir.

 78. Test düğmesi sensör kalibrasyon testi değildir

Karbonmonoksit CO alarmındaki TEST düğmesi çoğu cihazda elektronik devreyi, sesli alarmı ve LED göstergelerini kontrol eder. Test düğmesine basılması sensörün ölçüm doğruluğunun laboratuvar kalibrasyonu anlamına gelmez. Bu nedenle “test düğmesine bastım, sensör kesin doğru PPM ölçüyor” sonucu çıkarılmamalıdır.

 79. Cihazın kullanım ömrü vardır

Elektrokimyasal Karbonmonoksit CO sensörleri sonsuz ömürlü değildir. Üreticiler ürün veya sensör için belirli maksimum kullanım ömrü tanımlar. Bu süre dolduğunda yalnızca pil değiştirmek cihazın güvenli şekilde kullanılmaya devam edebileceği anlamına gelmez. Ürün ömrü dolan cihaz üretici talimatına göre değiştirilmelidir.

 80. Düşük pil uyarısı dikkate alınmalıdır

Düşük pil uyarısı veren bir Karbonmonoksit CO alarmı bu durumda uzun süre bırakılmamalıdır. Değiştirilebilir pilli modellerde üreticinin önerdiği pil tipi kullanılmalı ve yeni piller doğru polaritede takılmalıdır. Sabit pilli cihazlarda üreticinin tanımladığı değiştirme prosedürü uygulanmalıdır.

 81. Arızalı cihaz kullanılmaya devam edilmemelidir

Sensör veya cihaz arızası uyarısı veren bir Karbonmonoksit CO alarmı güvenlik cihazı olduğu için uzun süre göz ardı edilmemelidir. Arıza kodu, sarı LED veya hata sesi görülürse kullanım kılavuzu izlenmeli ve gerekirse yetkili satıcı veya servisle iletişim kurulmalıdır.

 82. Alarm çaldığında cihazı susturup normal yaşama devam etmek doğru değildir

Karbonmonoksit CO alarmı gerçek alarm verdiğinde öncelik insanları temiz havaya çıkarmak, riskli alanı terk etmek, acil servis veya itfaiye gibi yetkili hizmetlerle irtibata geçmek ve Karbonmonoksit CO kaynağını yetkin kişilere kontrol ettirmektir. Alarm görmezden gelinmemeli, yalnızca susturma düğmesine basılarak normal yaşama devam edilmemelidir. Alan güvenli hale gelmeden geri dönülmemelidir.

 83. Karbonmonoksit CO alarmı diğer güvenlik sistemlerinin yerine geçmez

Karbonmonoksit CO alarmı duman alarmı, yangın alarmı, LPG dedektörü veya doğalgaz dedektörü değildir. Her cihaz kendi algılama amacı için kullanılmalıdır. Karbonmonoksit CO alarmı yalnızca karbonmonoksit riskine karşı ek güvenlik sağlar.

 84. Doğru montaj “yüksek mi alçak mı?” sorusundan daha geniştir

Karbonmonoksit CO dedektörü montajının temel problemi yalnızca “yere yakın mı tavana yakın mı?” değildir. Doğru soru şudur: Bu ortamda karbonmonoksitin sensöre mümkün olduğunca güvenilir şekilde ulaşabileceği, sensörün hava hareketleri veya engeller tarafından yanıltılmayacağı ve alarmın insanlar tarafından duyulabileceği yer neresidir? Montaj kararında Karbonmonoksit CO kaynağı, yatay mesafe, oda kullanımı, duvar ve tavan geometrisi, hava hareketleri ve insan konumu birlikte değerlendirilmelidir.

 85. Yakıt yakan cihaz bulunan odada uygulanabilecek temel şema

Yakıt yakan cihaz bulunan odada genel yaklaşım şöyledir: Yanma cihazı ile alarm arasında yaklaşık 1–3 metre yatay mesafe bırakılır. Tavan montajında duvar, kiriş ve tavan armatürlerinden yaklaşık en az 300 mm uzaklık korunur. Duvar montajında cihaz tavandan yaklaşık 150–300 mm aşağıda bulunur. Yan duvar veya büyük engellerden yaklaşık en az 300 mm açıklık bırakılır. Alarm kapı, pencere ve havalandırma açıklıklarının üst seviyesinde ve doğrudan hava akımının dışında olmalıdır. Eğimli tavanda yüksek taraf tercih edilir.

 86. Yakıt yakan cihaz bulunmayan yaşam alanında temel şema

Yaşam alanında yakıt yakan cihaz veya egzoz kanalı yoksa kişinin nefes alma bölgesine uygun duvar konumu veya üretici izin veriyorsa masaüstü serbest duran kullanım tercih edilebilir. Klima, pencere, vantilatör ve havalandırma akımlarından uzaklık korunmalıdır. Cihazın sensör önü açık olmalıdır.

 87. Yatak odasında temel şema

Yatak odasında alarm duyulabilir olmalı, perde veya mobilya arkasında olmamalı, klima üflemesinde bulunmamalı, kapalı kapının etkisi dikkate alınmalı ve üretici izin veriyorsa komodin veya masa üzerinde kullanılabilmelidir. Sabit “1,5 metre” kuralı uygulanmamalı; nefes alma bölgesi ve üretici talimatı esas alınmalıdır.

 88. Çok katlı konutta temel şema

Çok katlı bir yapıda bodrum, zemin kat, birinci kat, ikinci kat ve diğer katlar ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Uyku alanları ayrıca korunmalıdır. Tek bir sensörün bütün yapıya fiziksel olarak aynı hızda tepki vereceği varsayılmamalıdır.

 89. Bağlı alarmlar ilave avantaj sağlayabilir

Bir alarm çalıştığında diğer alarmların da uyarı verdiği birbirine bağlı alarm sistemleri özellikle çok katlı evlerde, kapalı yatak odalarında ve büyük yapılarda ilave avantaj sağlayabilir. Böylece Karbonmonoksit CO bir noktada algılandığında farklı odalardaki kullanıcılar daha erken haberdar olabilir.

 90. Alarmın üzerinin kapatılması kesinlikle engellenmelidir

Özellikle masaüstü kullanımda cihazın üzerine havlu atılması, perdeyle kapanması, kitaplarla çevrelenmesi, dolap içine konulması veya dekoratif objelerin arkasına gizlenmesi tehlikelidir. Sensörün oda havasıyla doğrudan temas etmesi gerekir.

 91. Karbonmonoksit CO alarmı görünmez diye gizlenmemelidir

Güvenlik ürünlerinde estetik kaygı sensör performansının önüne geçmemelidir. Cihaz görünmeyecek bir yere değil, çalışabileceği doğru yere yerleştirilmelidir. Dolap, perde, dekoratif panel ve mobilya cihazı saklayabilir; ancak aynı zamanda hava dolaşımını engelleyebilir.

 92. Montaj yerinin kullanım sırasında değişmeyeceği düşünülmelidir

Bugün açık olan bir duvar bölgesi daha sonra dolap, perde, televizyon, raf veya mobilya ile kapatılabilir. Alarm montajı yapılırken yalnızca mevcut durum değil, odanın gelecekteki kullanım biçimi de düşünülmelidir.

 93. Sensörün hava girişleri periyodik olarak kontrol edilmelidir

Montajdan aylar sonra cihazın üzerinde toz, örümcek ağı, yağ, boya veya kir birikmiş olabilir. Bu nedenle yalnızca ilk montajın doğru olması yeterli değildir. Hava girişleri periyodik olarak gözle kontrol edilmeli ve üreticinin bakım talimatları uygulanmalıdır.

 94. Karbonmonoksit CO dedektörü gerçek Karbonmonoksit CO kaynağı yerine aerosol ile denenmemelidir

Ürün üzerinde TEST düğmesi varsa test işlemi üreticinin tarif ettiği yöntemle yapılmalıdır. Rastgele çakmak gazı, egzoz, kimyasal sprey veya aerosol uygulamak sensöre zarar verebilir veya güvenilir bir test sağlamayabilir. Güvenlik cihazları üreticinin tanımladığı test prosedürüne göre kontrol edilmelidir.

 95. “ Karbonmonoksit CO gazı tavana çıkar” şeklinde tek cümlelik açıklama kullanılmamalıdır

“Karbonmonoksit hafif bir gaz olduğu için tavana çıkar” cümlesi gerçek ortam davranışını aşırı basitleştirir. Daha doğru ifade şudur: Karbonmonoksitin yoğunluğu havaya çok yakındır. Yanma sonucu oluşan sıcak gazlar başlangıçta yükselirken Karbonmonoksit CO daha sonra oda havasıyla karışır; dağılım sıcaklık, konveksiyon ve hava hareketlerinden etkilenir.

 96. “ Karbonmonoksit CO gazı yere çöker” ifadesi de kullanılmamalıdır

“ Karbonmonoksit CO ağır bir gazdır ve zeminde birikir” ifadesi de teknik olarak yanlıştır. Bu yanlış bilgi kullanıcıyı dedektörü uygun olmayan şekilde zemine yakın konumlandırmaya yönlendirebilir. Karbonmonoksit CO alarmı tek bir “aşağı” veya “yukarı” mantığına göre değil, oda ve kaynak koşullarına göre yerleştirilmelidir.

 97. Karbonmonoksit CO alarmının amacı odadaki hava içindeki riski izlemektir

Karbonmonoksit CO dedektörü bir gaz kaçağı noktasını laboratuvar cihazı gibi lokalize etmek için değil, yaşam alanındaki karbonmonoksit maruziyetine karşı uyarı sağlamak için kullanılır. Bu nedenle sensör yalnızca potansiyel kaynağa en yakın yere değil, odanın riskini temsil edebilen doğru konuma yerleştirilmelidir.

 98. Her üreticinin ölçüsü aynı olmayabilir

Bazı üreticiler kendi cihazları için farklı duvar ve tavan mesafeleri tanımlayabilir. Bir üretici 150 mm derken başka bir ürün kılavuzu 200 mm isteyebilir. Bu durum mutlaka çelişki değildir; ürün yapısı, sensör yerleşimi, test standardı ve kullanım bölgesi farklı olabilir. Bu nedenle belirli modelin kullanım kılavuzu önceliklidir.

 99. Farklı ülkelerin kaynak-mesafe önerileri de farklı olabilir

Avrupa tipi EN 50292 yaklaşımında yanma cihazı bulunan odada yaklaşık 1–3 metre yatay mesafe kullanılırken bazı ABD güvenlik rehberleri yakıt yakan cihazlardan daha büyük mesafeler önerebilir. Bu nedenle “dünyadaki bütün Karbonmonoksit CO alarmlarında tek doğru mesafe 1–3 metredir” şeklinde bir ifade kullanılmamalıdır. En doğru yaklaşım, ürünün kendi kullanım kılavuzu, yerel mevzuat ve geçerli standardın birlikte değerlendirilmesidir.

 100. Son montaj kararı için uygulanması gereken kontrol listesi

Bir Karbonmonoksit CO alarmının yerini belirlemeden önce şu sorular sırasıyla cevaplanmalıdır: Bu odada yakıt yakan cihaz var mı? Varsa kaynakla alarm arasında uygun yatay mesafe var mı? Alarm doğrudan cihazın üzerinde mi? Tavan montajı mı yapılacak? Duvar montajı mı yapılacak? Pencere veya kapı hava akımı var mı? Klima veya fan doğrudan cihaza üflüyor mu? Aspiratör veya havalandırma menfezi var mı? Cihaz perde veya mobilya ile kapanabilir mi? Ortam çok nemli mi? Ortamda yoğun yağ veya toz var mı? Boya, solvent veya aerosol kullanılıyor mu? Alarm yatak odasından duyulabilecek mi? Ev çok katlı mı? Yatak odalarının kapıları gece kapalı mı? Bodrum var mı? Garaj eve bağlı mı? Cihazın sensör açıklıkları tamamen açık mı? Üretici bu montaj biçimine izin veriyor mu? Yerel yönetmelik veya bina kodu farklı şart getiriyor mu? Bu soruların tamamı değerlendirilmeden yalnızca “yükseklik” kriteriyle montaj kararı verilmemelidir.

  Karbonmonoksit CO Dedektörü İçin Temel Teknik Prensip

Karbonmonoksit alarmının doğru montajı “yükseğe mi takalım, aşağıya mı takalım?” sorusuyla çözülemez. Doğru yaklaşım; karbonmonoksit kaynağını belirlemek, odanın kullanımını değerlendirmek, hava hareketlerini incelemek, sensörün önünü açık tutmak, doğru yatay ve dikey mesafeleri korumak, alarmın duyulabilir olmasını sağlamak ve cihazın kendi montaj kılavuzunu uygulamak şeklindedir.

Karbonmonoksit havadan ağır olup zemine çöken bir gaz değildir. Aynı şekilde yalnızca tavanda biriken bir gaz olarak da değerlendirilmemelidir. CO’nun yoğunluğu havaya çok yakındır. Yanma sonucu oluşan sıcak gazlar başlangıçta yukarı doğru hareket edebilir; daha sonra oda havasıyla karışır ve sıcaklık, konveksiyon, kapı-pencere hareketleri, havalandırma ve oda geometrisi nedeniyle yaşam hacmine yayılabilir.

Yakıt yakan cihaz bulunan bir odada Avrupa tipi EN 50292 yaklaşımında alarm yaklaşık 1–3 metre yatay mesafede konumlandırılır. Tavana monte edilecekse duvar, kiriş ve engellerden yaklaşık 300 mm veya daha fazla açıklık korunur. Duvara monte edilecekse tavandan yaklaşık 150–300 mm aşağıda ve yan engellerden yaklaşık 300 mm uzakta konumlandırılır. Cihaz kapı, pencere ve havalandırma açıklıklarının üst seviyesinde ve doğrudan hava akımının dışında tutulur. Eğimli tavanda yüksek taraf tercih edilir.

Yakıt yakan cihaz bulunmayan yaşam alanlarında ise alarmın kişilerin nefes alma bölgesine yakın konumlandırılması veya üreticinin izin verdiği modellerde masaüstü kullanım mümkündür. Burada sabit bir “1,5 metre maksimum yükseklik” kuralı kullanılmamalıdır.

Sensör hiçbir zaman perde, mobilya, dolap veya dekoratif kaplama arkasına gizlenmemeli; klima, vantilatör, aspiratör, pencere ve havalandırma menfezi gibi doğrudan hava akımlarından uzak tutulmalıdır. Nem, toz, yağ, boya, solvent, aerosol ve bazı kimyasallar sensör performansını etkileyebileceğinden cihaz çevresindeki ortam şartları da montajın ayrılmaz bir parçasıdır.

Karbonmonoksit CO alarmı doğru kurulmuş kombi, soba, şofben, baca ve havalandırmanın yerine geçen bir cihaz değildir. Karbonmonoksit CO alarmı bunlara eklenen önemli bir güvenlik katmanıdır. Yanma cihazlarının doğru kurulumu, düzenli bakımı, baca ve egzoz yollarının kontrolü devam etmelidir.

 Son Montaj Kontrol Listesi

 Temel Montaj Ölçülerini Birbirine Karıştırmayın

  Karbonmonoksit CO Alarmı Çaldığında Ne Yapılmalıdır?

Karbonmonoksit CO alarmı gerçek alarm verdiğinde alarmı görmezden gelmeyin. İnsanları temiz havaya çıkarın, riskli alanı terk edin, gerekli acil yardım birimleriyle iletişime geçin ve olası Karbonmonoksit CO kaynağını yetkin personele kontrol ettirin.

Alan güvenli hale gelmeden geri dönmeyin. Alarmı yalnızca susturmak tehlikenin ortadan kalktığı anlamına gelmez.

 OPAX Y100A-AA-W Karbonmonoksit Alarmı

Ürün özellikleri, WiFi / Smart Life desteği, 433 MHz RF haberleşme, LCD ekran, alarm fonksiyonları ve güncel ürün bilgileri için ürün detay sayfasını inceleyebilirsiniz.