0 
2.1. Duman Dedektörünün Koruma Alanı Nasıl Hesaplanır?
Teknik tasarım, hesaplama yöntemleri, Avrupa standartları ve uygulama örnekleri | Ekim 2026
2.1.1. Duman dedektörünün koruma alanı nedir?
Bir duman dedektörünün koruma alanı, belirli yerleşim ve ortam koşulları altında dedektörün yangın algılama amacıyla görevlendirildiği tavan alanıdır.
Bu kavram, cihazın üzerindeki bir teknik özellikten daha fazlasını ifade eder. Çünkü duman dedektörleri bir hareket dedektörü gibi doğrudan çevrelerindeki her noktayı taramaz. Yangın sonucunda oluşan dumanın hava hareketleriyle algılama haznesine ulaşması gerekir.
Bu nedenle koruma alanı hesaplanırken yalnızca binanın toplam metrekaresi değil, tavan geometrisi, duvarlar, ayrı odalar, kirişler, havalandırma, yangın riski ve algılama sistemi kategorisi dikkate alınır.
Önemli: 100 m² büyüklüğünde tek ve açık bir alanla, toplam 100 m² büyüklüğünde fakat beş kapalı odadan oluşan bir alanın dedektör ihtiyacı aynı olmayabilir.
Koruma alanı hesabı, dedektör sayısını belirlemek için kullanılan ilk adımdır. Nihai sayı ise bütün yerleşim koşulları kontrol edildikten sonra elde edilir.
2.1.2. Koruma alanı ile algılama bölgesi aynı mıdır?
Hayır. Yangın algılama sistemlerinde birbirine karıştırılmaması gereken kavramlar vardır.
| Kavram | Anlamı |
|---|---|
| Koruma alanı | Dedektörle algılanması hedeflenen fiziksel alan |
| Algılama mesafesi | Korunan tavan üzerindeki bir noktanın dedektöre yatay uzaklığı |
| Dedektör yerleşim aralığı | Birbirine komşu iki dedektörün merkezleri arasındaki uzaklık |
| Oda veya mahal | Duvar, kapı veya başka yapı elemanlarıyla tanımlanan alan |
| Bağımsız bölüm | Mülkiyet veya kullanım bakımından ayrı bölüm |
| Yangın kompartımanı | Yangın ve duman yayılmasını belirli süre sınırlandırmak için ayrılan bölüm |
| Yangın algılama bölgesi (zon) | Yangının yerini belirtmek amacıyla sistemde tanımlanan algılama bölgesi |
Örneğin bir yangın paneli tek bir algılama bölgesinde on farklı dedektörü izleyebilir. Bu, on dedektörün fiziksel olarak aynı alanı koruduğu anlamına gelmez.
Aynı şekilde bir mağaza tek bir bağımsız bölüm olabilir, fakat içerisinde ayrı depolar, ofisler ve kapalı teknik hacimler bulunabilir.
2.1.3. Neden bütün duman dedektörleri için tek bir m² değeri veremiyoruz?
Çünkü yerleşim standardı, dedektörün yalnızca performansına değil, dumanın fiziksel hareketine ve korunacak mahal özelliklerine de bağlıdır.
Örneğin:
- Düz tavanda duman yayılımı ile derin kirişli tavandaki yayılım farklıdır.
- 3 metre tavan yüksekliğiyle 10 metre tavan yüksekliği aynı koşulları oluşturmaz.
- Kapalı odalar arasında duman serbestçe dolaşamaz.
- Güçlü havalandırma bazı noktalarda dumanı dedektörden uzaklaştırabilir.
- Tavana yakın raflar veya bölme duvarları ayrı algılama alanları oluşturabilir.
- Bazı mahallerde optik duman dedektörü yerine başka teknoloji gerekebilir.
Bu nedenle Avrupa'daki iyi uygulama rehberlerinde yalnızca metrekare tablosu değil, mesafe ve yerleşim kuralları da bulunur.
2.1.4. İngiliz BS 5839-1:2025 standardına göre koruma alanı
Birleşik Krallık'ta konut dışı binaların yangın algılama sistemlerinin tasarımı için kullanılan önemli standartlardan biri BS 5839-1:2025'tir.
Standart 29 Nisan 2025'te yayımlanmıştır. Bu baskı, önceki 2017 sürümünün yerini almıştır.
Kentec'in bu standarda yönelik 2025 uygulama rehberindeki düz tavan hesabı, noktasal duman dedektörleri için aşağıdaki referansları verir.
Tavan üzerindeki yatay kapsama yarıçapı
Düzenli kare yerleşimde dedektör arası
Düzenli kare yerleşimde kenar mesafesi
Kare yerleşimin yaklaşık alanı
İngiliz uygulama rehberinde bu 112 m² geometrik alan, pratik anlatımda çoğunlukla yaklaşık 100 m² olarak ifade edilir.
Bu sayıların hangi koşullarda kullanıldığını iyi anlamamız gerekir.
7,5 metre, uygun yerleşimde tavandaki bir noktadan dedektöre olan en büyük yatay uzaklık referansıdır.
10,6 metre, kare ızgara şeklindeki düzenli bir dedektör yerleşiminde merkezler arasında kullanılan yaklaşık mesafedir.
5,3 metre, aynı kare ızgara geometrisinde uçtaki dedektör merkezinden korunan alan sınırına kadar kullanılan yaklaşık yarım aralıktır.
Bu, her binada dedektörün mutlaka duvardan 5,3 metre uzağa takılması gerektiği anlamına gelmez.
Örneğin küçük bir ofiste dedektör odanın merkezine yerleştirilebilir ve duvara olan uzaklığı 2 metre olabilir. Buradaki 5,3 metre değeri düzenli ızgaranın geometrik üst sınır referansıdır.
Ayrıca: Dedektörlerin duvara çok yakın monte edilmemesine ilişkin minimum mesafe kuralı farklı bir konudur. İngiliz rehberinde genel olarak duvara en az 500 mm açıklık şartı bulunmaktadır.
2.1.5. Kapsama dairesi ve yerleşim karesi
Tek bir dedektörün merkezinde bulunduğu kare alanın en uzak noktası köşesidir. Merkezden köşeye uzaklık 7,5 metre sınırı içinde tutulur. Ölçek açıklama amaçlıdır.
Burada önemli ayrıntı, dairenin matematiksel alanının doğrudan dedektörün kullanılabilir yerleşim alanına eşit olmamasıdır.
7,5 metre yarıçaplı dairenin alanını hesaplarsak:
Bu değer yalnızca dairenin matematiksel alanıdır.
Bir duman dedektörü 176,7 m² alanı standart olarak korur demek yanlıştır.
Büyük alanlarda dedektörlerin kapsama alanları birbirine yaklaşmalı veya çakışmalı; tavanda algılama açısından korunmasız noktalar bırakılmamalıdır.
Kare ızgara uygulamasında bütün köşelerin kapsama mesafesi içinde kalması için, dedektörler arası uzaklık dairenin çapından daha küçük seçilir.
2.1.6. 10,6 metre mesafesi nasıl hesaplanır?
Kare yerleşimde, dedektörün bulunduğu kare merkezinden köşeye uzaklık Pisagor bağıntısıyla bulunur.
Kare kenarına \a, izin verilen yatay mesafeye \r dersek:
Buradan:
Yuvarlanmış tasarım referansı yaklaşık 10,6 metredir.
Kare alanı:
10,6 metre yuvarlanmış değeriyle hesap yapılırsa:
Bu yüzden uygulama kaynaklarında yaklaşık 112 m² ifadesi görülür.
Bütün bunların geçerli olabilmesi için düzensiz tavanlar, bölmeler, yüksek raflar ve diğer sınırlamaların ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
2.1.7. 50, 60, 80, 100 ve 112 m² rakamlarının farkı
Türkiye'de yangın sistemleri konusunda en çok karıştırılan konulardan biri, farklı dedektör ve tasarım yaklaşımlarındaki alan değerlerinin tek bir liste içinde kullanılmasıdır.
Aşağıdaki tabloyu kitabımızda özellikle vurgulayalım.
| Değer | Nasıl anlaşılmalı? |
|---|---|
| 50 m² | İngiliz düz tavan rehberinde noktasal ısı dedektörü için kullanılan yaklaşık alan değeri; duman dedektörünün genel sınırı değildir |
| 60 m² | Bazı daha ihtiyatlı proje hesaplarında veya koşula bağlı teknik tablolarda görülebilen alan; evrensel duman sınırı değildir |
| 80 m² | Bazı Avrupa tasarım yaklaşımlarında ve uygulama koşullarında karşılaşılan alan referansı; standardın ilgili koşulu belirtilmelidir |
| 100 m² | İngiliz BS 5839-1:2025 uygulama rehberindeki duman dedektörü geometrisinin pratik yaklaşık değeri |
| 112 m² | Aynı İngiliz yöntemindeki yaklaşık 10,6 × 10,6 m kare ızgara alanı |
50 ve 112 m²'nin doğrudan karşılaştırılması bile yanıltıcı olabilir; çünkü aynı dedektör teknolojisinin sınırları değillerdir.
Örneğin:
Noktasal duman — İngiliz düz tavan referansı
7,5 m yatay mesafe; 10,6 m kare ızgara
Noktasal ısı — İngiliz düz tavan referansı
5,3 m yatay mesafe; 7,5 m kare ızgara
Bu iki geometri 2025 İngiliz tasarım rehberinde ayrı ayrı gösterilmektedir.
OPAX el kitabındaki temel ilkemiz: Belirli bir alan değeri kullanılacaksa hemen yanında dedektör tipi, standart, baskı yılı, tavan koşulları ve hesaplama yöntemi bulunmalıdır.
2.1.8. Avrupa CEN/TS 54-14:2018 standardına göre koruma alanı
Burada kitabımızın doğruluğu açısından çok önemli bir ayrıntı ortaya çıkıyor.
İngiliz BS 5839-1 standardında 7,5 metre olan duman dedektörü kapsama mesafesi, CEN/TS 54-14:2018'de 6,2 metre olarak verilmektedir.
CEN/TS 54-14:2018'in 6.5.2.3 maddesindeki değerler şöyledir:
| Yerleşim ölçüsü | CEN/TS 54-14:2018 |
|---|---|
| Duman dedektörünün en büyük yatay algılama mesafesi | 6,2 m |
| Düzenli kare ızgarada dedektörler arası | 8,8 m |
| Düzenli kare ızgarada sınır duvara mesafe | 4,4 m |
| 8,8 × 8,8 m geometrik alan | 77,44 m² |
| Genişliği 2 m'yi aşmayan koridorda dedektör aralığı | 12,4 m |
| Aynı dar koridorda uç duvardan dedektöre | 6,2 m |
Bu ne anlama geliyor?
Aynı düz tavan için kullanılan İngiliz 7,5 m yaklaşımı ile Avrupa CEN/TS 54-14:2018'in 6,2 m yaklaşımı aynı yerleşim sonucunu vermiyor.
İki Avrupa yaklaşımının karşılaştırması
Değerler düz tavan için düzenli kare ızgaranın yaklaşık alanını gösterir.
CEN yönteminin 6,2 metre yarıçapından geometrik olarak elde edilen kare kenarı:
Kare alanı:
Standartta verilen 8,8 m değeri yuvarlanmış olduğundan 8,8 × 8,8 hesabıyla 77,44 m² bulunur. Sınırda hesap yaparken yuvarlamanın yarattığı bu küçük fark göz ardı edilmemelidir.
OPAX rehberi için kritik karar: Türkiye'de kullanılan ilgili TS/TSE uyarlamasının yürürlükteki baskısı ve onaylı yangın projesi kesinleştirilmeden, İngiliz 100 m² değerini Türkiye için genel montaj kuralı olarak yayımlamayacağız.
CEN/TS 54-14:2018 yaklaşımını Avrupa referansı olarak açıklayacak, İngiliz ve Alman yaklaşımlarını ayrıca göstereceğiz.
2.1.9. Almanya'daki DIN VDE 0833-2 yaklaşımı: 60 ve 80 m² neden değişiyor?
Alman yaklaşımı özellikle öğreticidir. Çünkü bazı uygulama tablolarında dedektörün koruma alanı yalnızca cihaz tipine göre değil, odanın toplam alanına, tavan yüksekliğine ve çatı eğimine göre değişir.
Alman ABB yangın algılama tasarım dokümanında DIN VDE 0833-2 esaslı şu örnek değerler verilmektedir.
| Odanın toplam alanı | Tavan yüksekliği | Çatı eğimi | Dedektör başına alan |
|---|---|---|---|
| 80 m² veya daha az | 12 m'ye kadar | 20° veya daha az | 80 m² |
| 80 m²'den büyük | 6 m'ye kadar | 20° veya daha az | 60 m² |
| 80 m²'den büyük | 6–12 m | 20° veya daha az | 80 m² |
| 80 m²'den büyük | 6 m'ye kadar | 20°'den büyük | 90 m² |
| 80 m²'den büyük | 6–12 m | 20°'den büyük | 110 m² |
Bu tablo ABB'nin yayımladığı Alman tasarım dokümanındaki seçilmiş değerleri yansıtır. Güncel DIN/VdS baskıları, ürünün izin verilen yüksekliği ve özel istisnalar kontrol edilmelidir. Çatı eğiminin büyük olması her projede bu yüksek alanlara otomatik olarak izin verildiği anlamına gelmez.
Burada dikkat çekici bir durum var:
80 m²'lik tek bir oda, uygun koşullarda bir dedektörle değerlendirilebilirken 100 m²'lik ve 3 metre yüksekliğindeki bir açık alan için Alman tablo yaklaşımı 60 m² referansını kullanabilir.
100 m² / 60 m² = 1,67 olduğundan başlangıç hesabı 2 dedektöre çıkar.
Bu örnek bize şunu gösteriyor:
Bir dedektörün koruma alanı, yalnızca odanın metrekaresine göre sabit bir sayı olmayabilir.
Alman yaklaşımında ayrıca dedektörün kapsaması gereken en uzak noktanın mesafesi kontrol edilir. ABB dokümanında örneğin 60 m² alan referansıyla 5,7 m, 80 m² referansıyla 6,6 m yatay uzaklık değerleri gösterilmektedir.
2.1.10. Üç Avrupa yaklaşımının teknik karşılaştırması
| Kriter | CEN/TS 54-14:2018 | BS 5839-1:2025 | Alman DIN/VDE örneği |
|---|---|---|---|
| Esas alınan yöntem | Yatay kapsama mesafesi ve yerleşim | Yatay kapsama mesafesi ve yerleşim | Oda alanı, yükseklik, eğim ve yatay mesafe |
| Duman dedektörü yatay referansı | 6,2 m | 7,5 m | Koşula göre, ör. 5,7 veya 6,6 m |
| Kare ızgara aralığı | Yaklaşık 8,8 m | Yaklaşık 10,6 m | Alan ve mesafeye göre belirlenir |
| Tipik düz tavan alan referansı | Yaklaşık 77 m² geometrik | Yaklaşık 112 m² geometrik | Örneğin 60 veya 80 m² |
| Her oda için aynı mı? | Hayır; engeller ve geometri etkili | Hayır; engeller ve geometri etkili | Hayır; oda alanı ve diğer koşullar da etkili |
| Türkiye için doğrudan yasal değer mi? | İlgili TS uyarlaması doğrulanmalı | Hayır | Hayır |
Burada CEN/TS bir Avrupa teknik spesifikasyonu, BS İngiliz standardı, DIN VDE ise Alman ulusal teknik düzenleme yaklaşımıdır. Eşdeğer kapsam ve geçerlilik varsaymadan birbirlerinin yerine uygulanmamalıdır.
2.1.11. Türkiye'de hangi yaklaşım esas alınır?
Türkiye'de yangın algılama ve uyarı sistemleri açısından temel mevzuatlardan biri Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmeliktir.
Madde 75/3, yapı yüksekliği veya toplam kapalı alanı Ek-7'deki sınırları aşan binalarda otomatik yangın algılama cihazı kullanılmasını düzenler.
Madde 75/5 ise kapsamındaki binaların ilgili mahallerinde algılayıcıların TS EN 54-14'e göre yerleştirilmesini öngörür.
Bu nedenle Türkiye'deki projelerde cihaz sayısını yalnızca İngiliz, Alman veya başka ülkenin üretici kataloğundan alınan bir metrekare değeriyle belirlemek doğru değildir.
Doğru sıra şöyledir:
- Binanın kullanım sınıfı ve yangın algılama zorunluluğu belirlenir.
- Korunması gereken mahaller tespit edilir.
- İlgili Türk standardının geçerli sürümü doğrulanır.
- Dedektör tipi ve teknik sınırları belirlenir.
- Alan ve yerleşim hesabı yapılır.
- Onaylı proje ve uygulama şartlarıyla karşılaştırılır.
El kitabı için not: CEN/TS 54-14:2018 metnindeki 6,2 m kuralını doğruladık. Ancak bu metnin Türkiye'de uygulanacak tam standart baskısıyla eşleştirilmesi, nihai kitap onayında ayrıca yapılmalıdır. Bu ayrımı gizlemememiz kitabımızın teknik güvenilirliği açısından önemlidir.
2.1.12. Dedektör sayısı hesaplamasında temel formül
İlk aşamada gereken dedektör sayısı, korunacak alanın seçilen yöntemle dedektör başına izin verilen alana bölünmesiyle tahmin edilir.
Burada:
- \Nalan: Alan hesabından bulunan başlangıç dedektör sayısı.
- \Atoplam: Korunacak alanın metrekaresi.
- \Adedektör: İlgili yöntem ve koşullara göre bir dedektöre ayrılabilen alan.
- \⌈ ⌉: Sonucu bir üst tam sayıya yuvarlama işlemi.
Örneğin 250 m²'lik bir alan için CEN geometrisindeki yaklaşık 76,88 m² değerini kullanırsak:
Bu sonuç, alan esaslı başlangıç miktarıdır.
Dedektörlerin gerçek koordinatlara yerleştirilmesinden sonra en uzak noktalar kontrol edilmelidir. Düzensiz şekilli alanlarda dört dedektör yeterli olmayabilir.
2.1.13. Oda şekli neden hesabı değiştirir?
Aynı metrekareye sahip iki alanı karşılaştıralım.
Kare oda
Merkezden köşeye uzaklık yaklaşık 7,07 m'dir. İngiliz 7,5 m geometrisine uyar; CEN 6,2 m sınırını aşar.
Uzun dikdörtgen oda
Merkezden köşeye uzaklık yaklaşık 10,31 m'dir. Tek bir dedektör ne 7,5 m ne de 6,2 m sınırını sağlar.
Şemalar iki farklı 100 m² alanın geometrik farkını gösterir; fiziksel çizim ölçeği karşılaştırması değildir.
Bu örnekte aynı alan için farklı sonuç elde ediyoruz.
Kare odada İngiliz yerleşim yaklaşımı altında, diğer koşullar uygunsa tek dedektör geometrik açıdan yeterli olabilir.
20 × 5 metre boyutundaki dikdörtgen odada ise bir dedektörün merkeze yerleştirilmesi, en uzak köşeleri belirtilen sınır içinde tutmaz.
Bu durumda dedektörlerin alan boyunca dağıtılması gerekir.
Sonuç: Metrekare hesabı tek başına yeterli değildir. Koruma alanının uzunluğu ve genişliği de bilinmelidir.
2.1.14. Dikdörtgen odada en uzak nokta nasıl hesaplanır?
Tek bir dedektörü dikdörtgen odanın tam merkezine yerleştirdiğimizi varsayalım.
Odanın uzunluğu \L, genişliği \W olsun.
Dedektörden en uzak köşeye yatay mesafe:
Örneğin 12 × 6 metrelik oda:
Bu durumda:
| Yaklaşım | Sonuç |
|---|---|
| CEN/TS 54-14:2018 — 6,2 m | Tek merkez dedektörü geometrik sınırı sağlamaz |
| BS 5839-1:2025 — 7,5 m | Tek merkez dedektörü geometrik sınırı sağlar |
| Alman alan yaklaşımı | Alan tablosu ve mesafe birlikte kontrol edilir |
Burada yalnızca yatay geometri hesaplanmıştır. Duvara minimum mesafe, tavan yüksekliği ve diğer koşullar ayrıca uygulanır.
2.1.15. Uygulamalı karşılaştırma: 18 × 8 metre depo
Şimdi ABB'nin Alman tasarım belgesinde de ele aldığı ölçülere benzer bir örnek yapalım.
Örnek alan:
- Oda uzunluğu: 18 metre
- Oda genişliği: 8 metre
- Alan: 144 m²
- Tavan yüksekliği: 5,8 metre
- Çatı eğimi: 20° veya daha az
- Tek açık alan, düz ve engelsiz tavan varsayımı
Alman alan tablosunda, bu koşullar altında dedektör başına 60 m² referansı kullanılır.
Yukarı yuvarlama sonucu:
Üç dedektörü uzunluk boyunca eşit olarak yerleştirdiğimizi varsayalım.
Üç dedektörün yerleşimine ilişkin şematik gösterim. Dedektör merkezlerinin uzun kenardaki konumları 3, 9 ve 15 metredir.
En uzak tavan köşesinden dedektöre olan mesafe:
Alman örneğindeki 60 m² alan için verilen 5,7 m yatay mesafe sınırının içinde kalır.
Bu nedenle seçilen Alman tablosu koşulları altında üç dedektörün geometrik yerleşimi uygundur.
Fakat aynı odaya İngiliz veya CEN yaklaşımıyla tasarım yapılıyorsa, o yaklaşımın tüm koşulları ayrı uygulanmalıdır. Bir standardın alan sınırıyla başka standardın mesafe sınırı karıştırılmaz.
2.1.16. Duman dedektörü sayısını hesaplamak için 7 aşamalı yöntem
-
Korunacak mahali tanımlayın.
Odaları, koridorları, ortak alanları, teknik hacimleri, asma tavanları ve diğer bölümleri ayrı ayrı tespit edin.
-
Dedektörün uygun olup olmadığını belirleyin.
Duman, buhar, toz, hava hareketi ve yangın riskini değerlendirin.
-
Tavan yüksekliğini ve geometrisini ölçün.
Düz veya eğimli tavanı, kirişleri, rafları ve engelleri kaydedin.
-
Uygulanacak standart ve proje koşullarını seçin.
Türkiye mevzuatı, geçerli TS standardı, ürün teknik bilgileri ve onaylı proje birlikte değerlendirilmelidir.
-
Alan üzerinden ilk miktarı hesaplayın.
Seçilen yöntemin izin verdiği alan referansı ve diğer hesap şartlarıyla başlangıç sayısını bulun.
-
Dedektör konumlarını plana yerleştirin.
En uzak tavan noktalarını, duvar açıklıklarını, engelleri ve havalandırma etkilerini kontrol edin.
-
Son cihaz sayısını doğrulayın.
Eksik kapsama varsa dedektör sayısını artırın veya yerleşimi değiştirin. Nihai projeyi yetkin tasarım sorumlusuna kontrol ettirin.
2.1.17. En sık yapılan hesaplama hataları
| Hatalı yaklaşım | Neden yanlış? |
|---|---|
| Her 100 m² için bir duman dedektörü takmak | Oda geometrisi, standart ve engeller hesaba katılmaz |
| Her 60 m² için daima bir dedektör takmak | 60 m² bütün yöntemlerde geçerli genel sınır değildir |
| 7,5 m yarıçaplı dairenin alanını kullanmak | 176,7 m² geometrik daireyi doğrudan kullanılabilir yerleşim alanı kabul eder |
| Binanın toplam alanını tek seferde bölmek | Kapalı odaları ve ayrı mahalleri görmezden gelir |
| Yüksek tavanlarda aynı hesabı kullanmak | Duman hareketi ve uygulanabilir yükseklik sınırı değişebilir |
| Kirişleri dikkate almamak | Korunmasız tavan bölgeleri oluşabilir |
| Alman alan tablosuyla İngiliz mesafe sınırını birleştirmek | Farklı standartların tasarım varsayımlarını karıştırır |
| Yalnızca satılacak cihaz sayısını esas almak | Fiziksel kapsama ve yangın güvenliği doğrulanmaz |
2.1.18. Ön keşif hesabı — eğitim aracı
Aşağıdaki araç yalnızca CEN/TS 54-14:2018 ve BS 5839-1:2025'in düz tavan geometrisini karşılaştırır. Tek bir dikdörtgen oda varsayar ve minimum duvar açıklığı, yüksek tavan, engeller, havalandırma veya proje sınıfını hesaplamaz.
OPAX — Tek odada merkez dedektör kontrolü (statik örnek)
Bu örnek, 12 × 6 metrelik tek bir oda için ön keşif hesabını gösterir. JavaScript kullanılmadığı için aşağıdaki bölüm otomatik hesaplama yapmaz; ziyaretçi yöntemi kendi ölçülerine uygulayabilir.
| Kontrol alanı | Örnek değer |
|---|---|
| Hesaplama referansı A | CEN/TS 54-14:2018 — 6,2 m |
| Hesaplama referansı B | BS 5839-1:2025 — 7,5 m |
| Oda uzunluğu | 12 m |
| Oda genişliği | 6 m |
| Oda alanı | 72 m² |
| Merkezden en uzak köşe | 6,71 m |
| CEN sonucuna göre tek merkez dedektörü | Yatay mesafe koşulunu sağlamaz |
| BS sonucuna göre tek merkez dedektörü | Yatay mesafe koşulunu sağlar (diğer şartlar ayrıca kontrol edilir) |
Tek merkez dedektörü CEN yatay mesafe koşulunu sağlamıyor. Birden fazla dedektörle yeni yerleşim planı oluşturulmalı ve bütün en uzak noktalar yeniden kontrol edilmelidir.
2.1.19. OPAX bayileri için ön keşifte alınması gereken bilgiler
Müşterilerimizden yalnızca toplam metrekare öğrenmek yeterli değildir. Satış ve teknik keşif personeli aşağıdaki bilgileri toplamalıdır:
Dedektör keşif bilgi formu (12 maddelik kontrol listesi)
- Bina kullanım amacı
- Toplam korunacak alan
- Her odanın uzunluğu ve genişliği
- Kat sayısı ve kat planları
- Tavan yüksekliği
- Düz, eğimli veya kirişli tavan bilgisi
- Asma tavan veya yükseltilmiş döşeme boşlukları
- Yüksek raflar ve bölmeler
- Havalandırma, klima ve hava akımları
- Toz, buhar ve diğer çevresel koşullar
- Mevcut yangın algılama ve uyarı sistemi
- Uygulanacak mevzuat, proje ve standart
Bu form yazdırılabilir veya içeriği seçilerek kopyalanabilir. Otomatik sayaç ya da kopyalama düğmesi bulunmaz.
2.1.20. Teknik sonuç ve uygulama ilkesi
Bu bölümün sonunda şu sonuca ulaşırız:
Bir duman dedektörünün kaç metrekareyi koruyacağı sorusunun tek rakamlı bir cevabı yoktur.
İngiliz standardı referanslarında yaklaşık 100–112 m², CEN/TS 54-14:2018'de yaklaşık 77 m² geometrik alan, Almanya'daki bazı tasarım tablolarında ise belirli koşullara göre 60 veya 80 m² gibi değerler kullanılır.
Bunlar birbirleriyle çelişen rastgele bilgiler değildir. Farklı ulusal tasarım yaklaşımlarının, farklı yerleşim ölçülerinin ve koşulların sonuçlarıdır.
Doğru hesaplama, uygulanacak standardın kendi içinde tutarlı biçimde kullanılması ve fiziksel yerleşimin ayrıca doğrulanmasıyla yapılır.
2.1.21. Teknik kaynakça
| Kaynak | Kullanılan bilgi |
|---|---|
| Kentec — BS 5839-1:2025 Tasarım Rehberi | 7,5 m, 10,6 m, 5,3 m ve yaklaşık 112 m² hesabı |
| CEN/TS 54-14:2018 — Bölüm 6.5.2.3 | 6,2 m yatay mesafe, 8,8 m kare ızgara, 4,4 m kenar mesafesi |
| ABB Almanya — Yangın Algılama Projelendirme Rehberi | DIN VDE temelli 60 ve 80 m² tabloları, 5,7/6,6 m mesafe referansları |
| IGS Almanya — Otomatik Yangın Dedektörlerinin Koruma Alanları | Oda alanı, tavan yüksekliği ve çatı eğimine bağlı Alman uygulama tabloları |
| Elektrik Tesisat Portalı — TSE CEN/TS 54-14:2018 değerlendirmesi | Türkiye'de Avrupa yerleşim yaklaşımına ilişkin teknik açıklamalar |
| Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik | Türkiye'de otomatik algılama zorunluluğu ve yerleşim mevzuatı |
$150,00 (7.500,00 TL) +KDV
$180,00 (9.000,00 TL)
$50,00 (2.500,00 TL) +KDV
$60,00 (3.000,00 TL)
$70,00 (3.500,00 TL) +KDV
$84,00 (4.200,00 TL)
Lütfen Bekleyiniz
Lütfen sorgulamak istediginiz siparişe ait kayıtlı mail adresinizi ve sipariş numaranızı giriniz.